In a news piece by Janos Gereben, San Francisco Classical Voice covers "Madame Theremin," a new opera about the real-life relationship of Lavinia Williams, an African American ballerina, and Leon Theremin, the Russian inventor of the theremin, the world's first electronic instrument, played without touch. The opera is composed by Kennedy Verrett with a libretto by George M. Kopp, a duo awarded the Opera America New Works Exploration Grant in 2022. Its first full workshop presentation, with piano, takes place July 11 at the San Francisco Conservatory of Music; admission is free, with reservations required. The story unfolds in New York in 1938, when a marriage between a Black woman artist and a Russian inventor was controversial both racially and socially, and shadowed by Soviet-era politics and espionage. Leon faces the threat of arrest and forced return to the USSR, while his unfinished dream, the terpsitone, an electronic instrument that would let dancers make music with their bodies, hangs suspended between them. Lavinia, meanwhile, is bound on her artistic and spiritual path to the world of dance, the Harlem Renaissance, and Afro-Caribbean roots. "Madame Theremin" is more than the tale of a historical romance. The opera sets three worlds side by side: the reality of Theremin and Williams's life; Lavinia's visionary journey, on the night of her husband's arrest, into the underground sanctuary of a Vodou priestess; and a surreal realm binding music, dance, technology, and Haitian ritual, opening trance visions of the Haitian Revolution. Conductor Mary Chun describes the score as an Afro-futurist mix of classical operatic vocalism, Vodou-inspired chants, Afro-Caribbean rhythms, experimental electronics, and cosmic jazz in one. In history, Theremin was returned to the Soviet Union and sent to the gulag, while Lavinia went on to found a school of dance in Haiti. The work thus moves from a love story to larger questions of body, sound, power, exile, and the possibility of salvation through art.
Madame Theremin؛ عشق، تکنولوژی و تبعید در قالب اپرا
مجله سان‌فرانسیسکو کلاسیکال ویس در خبری به قلم یانوش گربن به اپرای تازه «مادام ترمین» می‌پردازد؛ اثری درباره رابطه واقعی لاوینیا ویلیامز، بالرین آفریقایی‌تبار آمریکایی، و لئون ترمین، مخترع روسِ ترمین، نخستین ساز الکترونیک جهان که بدون تماس دست نواخته می‌شود. اپرا را کندی ورت ساخته و جورج کاپ لیبرتوی آن را نوشته است؛ دو هنرمندی که در سال ۲۰۲۲ کمک‌هزینه «کاوش آثار نو» اپرا آمریکا را گرفتند. نخستین اجرای کامل کارگاهی این اثر، با همراهی پیانو، روز ۱۱ ژوئیه در کنسرواتوار موسیقی سان‌فرانسیسکو برگزار می‌شود؛ ورود رایگان است اما رزرو لازم است. داستان در نیویورک سال ۱۹۳۸ می‌گذرد؛ زمانی که ازدواج میان یک زن سیاه‌پوست هنرمند و مخترعی روس، هم از نظر نژادی و اجتماعی جنجالی بود و هم در سایه سیاست و جاسوسی دوران شوروی قرار داشت. لئون با تهدید بازداشت و بازگشت اجباری به شوروی روبه‌روست و رؤیای ناتمامش، «ترپسیتون»، سازی الکترونیک که به رقصندگان اجازه می‌داد با بدن خود موسیقی بسازند، میان این دو معلق مانده است. لاوینیا نیز در مسیر هنری و روحی خود به جهان رقص، رنسانس هارلم و ریشه‌های آفرو-کارائیبی پیوند می‌خورد. «مادام ترمین» فقط روایت یک عشق تاریخی نیست. اپرا سه جهان را کنار هم می‌گذارد: واقعیت زندگی ترمین و ویلیامز، سفر خیالی لاوینیا در شب بازداشت همسرش به پناهگاه زیرزمینی یک کاهنه وودو، و فضایی سوررئال که با موسیقی، رقص، فناوری و آیین‌های هائیتی پیوند دارد و در خلسه، تصویرهایی از انقلاب هائیتی می‌گشاید. مری چان، رهبر ارکستر، موسیقی اثر را ترکیبی آفروفوتوریستی توصیف می‌کند: آواز اپرای کلاسیک، آواهای الهام‌گرفته از وودو، ریتم‌های آفرو-کارائیبی، الکترونیک تجربی و جاز کیهانی در یک اثر. در واقعیت تاریخی، ترمین به شوروی بازگردانده و به گولاگ فرستاده شد و لاوینیا بعدها در هائیتی مدرسه رقص بنیان گذاشت. به این ترتیب اثر از یک ماجرای عاشقانه به پرسشی گسترده‌تر درباره بدن، صدا، قدرت، تبعید و امکان نجات از راه هنر می‌رسد.