Writing for Public Books, Sebastiaan Faber reads two contemporary Dutch novels against his country's new anxieties: Gerbrand Bakker's The Hairdresser's Son, translated by David Colmer, and Marijke Schermer's In het oog (Eyes on you), not yet translated. The Dutch once trusted the state to shield them from hardship and to keep the sixty percent of the country reclaimed from the sea safe from flooding. That confidence, Faber writes, has crumbled: the government seems unable to solve any urgent problem, trust in politics has tanked, and close to a third of voters now back the far right. He singles out three anxieties now close to moral panic, each carried by a word that resists translation: verpreutsing, a new prudishness about public nudity and about the young postponing sex; bestaanszekerheid, existential security, central to the 2023 elections, meaning the ability to make ends meet without fear of the future; and grensoverschrijdend gedrag, boundary-crossing behaviour, the concept at the heart of the Dutch MeToo debate. In a country that long equated transgression with progress, he notes, the idea that transgression is now bad feels profoundly confusing. Both novels put those anxieties in front of the reader through protagonists who embody everything the Dutch are proud of, independence, directness, sexual freedom, practical sense, and who are nonetheless not sympathetic but eerie. Bakker's Simon, an Amsterdam barber, investigates the death of the father he never met in the 1977 Canary Islands disaster, the deadliest air crash on record, and at one point makes a decision that plainly crosses a moral line. Schermer's Nicola, a microbiologist thrown by a breakup, follows a stranger home and lets herself into his flat, and later fabricates research evidence; her intelligence guides her everywhere except morally. Both books end open, on the edge of catastrophe. That unfinishedness, for Faber, is the mood of the country itself: a society that treats security as its entitlement while feeling it has already lost it.
چه چیزی خواب شب را از چشم هلندی‌ها گرفته است؟
سباستیان فابر در مقاله‌ای برای Public Books دو رمان معاصر هلندی را در کنار اضطراب‌های تازه جامعه هلند می‌خواند: «پسر آرایشگر» نوشته گربراند باکر با ترجمه انگلیسی دیوید کولمر، و «چشم بر تو» نوشته ماریکه شرمر که هنوز به انگلیسی ترجمه نشده است. هلندی‌ها روزگاری به دولت خود اعتماد داشتند که از سختی حفظشان کند و شصت درصد خاک کشور را که از دریا بازپس گرفته شده در برابر سیل ایمن نگه دارد. به نوشته فابر، آن اعتماد فرو ریخته است: دولت دیگر به نظر نمی‌رسد بتواند هیچ‌یک از مسائل فوری کشور را حل کند، اعتماد به سیاست سقوط کرده و نزدیک به یک‌سوم رأی‌دهندگان از راست افراطی حمایت می‌کنند. او سه نگرانی را برجسته می‌کند که تا مرز هراس اخلاقی بالا گرفته‌اند و هر سه واژه‌ای دارند که ترجمه‌شان آسان نیست: verpreutsing، یعنی محتاط‌تر شدن جنسی، ناخوشایندی تازه‌ای نسبت به برهنگی عمومی و به تعویق افتادن نخستین تجربه جنسی در نسل جوان؛ bestaanszekerheid یا امنیت وجودی که در انتخابات ۲۰۲۳ نقشی محوری داشت، یعنی توان گذران زندگی بدون ترس از آینده؛ و grensoverschrijdend gedrag یا رفتار عبورکننده از مرزها، مفهوم مرکزی جنبش می‌تو در هلند. فابر می‌نویسد در کشوری که عبور از مرزها را همیشه با پیشرفت یکی می‌گرفت، این تصور تازه که عبور از مرز چیز بدی است عمیقاً گیج‌کننده به نظر می‌رسد. هر دو رمان همین نگرانی‌ها را از راه شخصیت‌هایی پیش روی خواننده می‌گذارند که در ظاهر همه آن چیزهایی را دارند که هلندی‌ها به آن افتخار می‌کنند، استقلال و صراحت و آزادی جنسی و عقل عملی، و با این حال نه دلپذیر بلکه ناآرام‌کننده‌اند. سیمون در رمان باکر آرایشگری در آمستردام است که سراغ مرگ پدرِ هرگز ندیده‌اش می‌رود، پدری که در سانحه سال ۱۹۷۷ جزایر قناری جان باخت، مرگبارترین سانحه هوایی تاریخ؛ و خود او در مقطعی تصمیمی می‌گیرد که آشکارا از مرزهای اخلاقی عبور می‌کند. نیکولا در رمان شرمر، میکروب‌شناسی که جدایی از شریک زندگی‌اش او را به هم ریخته، مردی غریبه را تا خانه‌اش تعقیب می‌کند و بعد به خانه‌اش راه می‌یابد، و در کار پژوهشی‌اش هم مدرک جعل می‌کند؛ هوشش در همه‌چیز راهنمای اوست جز در اخلاق. هر دو رمان با پایانی باز و در آستانه فاجعه تمام می‌شوند. به نظر فابر همین بازماندگی، حال‌وهوای امروز خود کشور است: جامعه‌ای که امنیت را حق مسلم خود می‌داند و هم‌زمان احساس می‌کند آن را از دست داده است.